Yıkamadan zarar görmüş dönen halıda önce kanıtları korumak ve firmaya yazılı bildirmek gerekir. Sorun çözülmezse e-Devlet üzerinden tüketici hakem heyetine, tutar yasal sınırı aşıyorsa önce arabulucuya, sonra tüketici mahkemesine gidilir. Adımları, isteyebileceğiniz hakları ve halı kaybolursa yapılacakları anlatıyoruz.
Bu yazıda9 bölüm
Halınız yıkamadan zarar görmüş döndüyse önce halıyı olduğu gibi bırakın, fotoğraflayın ve firmaya yazılı olarak bildirin. Sorunların çoğu bu aşamada çözülür. Firma çözmezse şikâyet yeri tutara göre değişir: yasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda e-Devlet üzerinden tüketici hakem heyetine, üstündekilerde önce arabulucuya, sonra tüketici mahkemesine başvurulur.
Hangi durumlar zarar sayılır?
Yıkama hizmetinden beklenen, halının temizlenip aynı hâliyle geri gelmesidir. Şu durumlar sık karşılaşılan şikâyetlerdir:
- Renk akması: desendeki rengin yanındaki açık alana geçmesi
- Büzülme, biçimin bozulması ya da halının küçülmesi
- Yün halıda keçeleşme ve sertleşme
- Yırtılma, kenarın sökülmesi, saçakların kopması
- Kurumadan teslim nedeniyle sonradan çıkan sararma, küf ve koku
- Halının kaybolması ya da başka birinin halısıyla karışması
- Söylenen süreden çok uzun gecikme
Bazı sorunlar ise halının yıkamadan önceki durumundan gelir: zaten zayıflamış bir taban, yıllar önce olmuş bir lekenin çıkmaması ya da eski bir onarımın açılması. Bu yüzden teslim sırasında yapılan kayıt, sonradan çıkacak bir anlaşmazlıkta en önemli belgedir.
İlk iş: kanıtları koruyun
- Halıyı kullanmayın ve yeniden yıkamayın. Zararı kendiniz düzeltmeye çalışmak, sonradan durumun incelenmesini zorlaştırır.
- Fotoğraf ve video çekin. Halının tamamını ve zarar gören yerleri gün ışığında, yakından ve uzaktan çekin. Paketi açarken çekilmiş bir video çok işe yarar.
- Belgeleri saklayın. Teslim fişi, firmanın verdiği etiket, ödeme makbuzu ya da faturası, firmayla yazışmalarınız ve varsa halının satın alındığı belgeler.
- Yıkamadan önceki hâlin fotoğrafını ayırın. Halının önceki durumunu gösteren her fotoğraf, zararın yıkamadan kaynaklandığını göstermeye yardım eder.
Firmaya yazılı bildirin
Zararı fark eder etmez firmaya haber verin; telefonla konuşsanız bile ardından yazılı bir mesaj ya da e-posta gönderin. Mesaja şunları yazın: adınız ve adresiniz, halının teslim tarihi ve fiş numarası, halının ölçüsü ve türü, gördüğünüz sorun, ne istediğiniz ve yanıt için tanıdığınız süre. Fotoğrafları ekleyin, yazışmaların bir kopyasını saklayın. Sakin ve açık bir dil, sorunun çözülme şansını artırır.
Tüketici mevzuatına göre hizmet ayıplıysa, yani söz verildiği gibi yapılmadıysa, firmadan şunlardan birini isteyebilirsiniz: hizmetin yeniden yapılması, zarar oranında ücretten indirim, zarar gören yerin ücretsiz onarımı ya da ücretin geri verilmesi. Bunlardan biriyle birlikte halıya gelen zararın karşılanmasını da isteyebilirsiniz.
Pek çok halı yıkama firması böyle bir bildirime olumlu yaklaşır; renk akması ve kurutmadan kaynaklanan sararma gibi sorunlar çoğu zaman yeniden işlemle düzeltilebilir. Firmaya makul bir süre tanıyın ve verilen sözü de yazılı olarak isteyin.
Firmayla uzlaşırken
Firma halıyı yeniden işlemek için geri almak isterse, ne yapılacağını ve ne zaman teslim edileceğini yazılı olarak alın; halıyı yeniden verirken zarar gören yerlerin teslim fişine not edilmesini isteyin. Onarım önerilirse hangi yöntemle yapılacağını ve onarımın ne kadar belli olacağını önceden konuşun. Ücret indirimi ya da ödeme gibi bir uzlaşmaya varırsanız, anlaşmanın ne olduğunu kısa bir mesajla iki tarafın da onayına bağlayın. Yazılı anlaşma, sonradan doğabilecek yanlış anlamaların önüne geçer.
Zararı teslimde fark ederseniz
Halıyı teslim alırken paketi görevlinin yanında açıp kontrol etmek en sağlıklı yoldur. Sorun o anda görülürse görevliye gösterin, fotoğrafı birlikte çekin ve teslim fişine ya da firmanın mesajına not düşülmesini isteyin. Zarar teslimden birkaç gün sonra, örneğin halı serilip kuruduktan sonra ortaya çıktıysa bunu gecikmeden bildirin; ne kadar erken bildirirseniz zararın yıkamadan kaynaklandığını göstermek o kadar kolay olur.
Halı yıkama nereye şikâyet edilir?
Firma sorunu kabul etmiyor ya da yanıt vermiyorsa sıra resmî yollardadır. Hangi yola gideceğinizi, firmadan istediğiniz tutar belirler.
- Tüketici hakem heyeti: Ticaret Bakanlığının her yıl belirlediği parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda başvuru buraya yapılır; bu tutarın altında doğrudan mahkemeye gidilmez. Başvuru ücretsizdir. e-Devlet üzerinden Tüketici Bilgi Sistemi ile yapılabileceği gibi il ya da ilçe tüketici hakem heyetine elden ya da posta ile de yapılabilir. Hakem heyeti bulunmayan ilçelerde başvuru kaymakamlığa verilir. Başvurunun durumu e-Devlet'ten izlenebilir.
- Arabulucu ve tüketici mahkemesi: Tutar bu sınırın üstündeyse uyuşmazlık tüketici mahkemesinde görülür. Dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur; başvuru adliyedeki arabuluculuk bürosuna yapılır. Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa dava açılabilir. Bu aşamada bir avukattan destek almak işinizi kolaylaştırır.
- Alo 175: Ticaret Bakanlığının tüketici danışma hattıdır. Hangi yola başvurmanız gerektiğini ve o yılın parasal sınırını öğrenmek için arayabilirsiniz.
Parasal sınır her yıl yeniden belirlendiği için güncel tutarı başvurmadan önce Ticaret Bakanlığının internet sayfasından ya da Alo 175'ten öğrenin.
Başvuruya neler eklenir?
- Teslim fişi, fatura ya da ödeme makbuzu
- Halının zarar görmüş hâlinin fotoğrafları ve varsa videosu
- Yıkamadan önceki hâlinin fotoğrafları
- Firmaya gönderdiğiniz yazılı bildirim ve firmanın yanıtı
- Halının değerini gösteren belge: satın alma faturası ya da benzer halıların değerini gösteren bilgi
Başvuruda ne istediğinizi açıkça yazın: yeniden yıkama, onarım, ücretin iadesi ya da zararın karşılanması. Hakem heyeti dosyayı inceleyip karar verir; gerekirse halıyı bir bilirkişiye inceletir. Karara karşı tüketici mahkemesine itiraz edilebilir; itirazın süresi kısadır, bu yüzden kararı size ulaştığı gün okuyun. Karar sizin lehinize çıkar da firma uymazsa, sonraki adımı Alo 175'ten öğrenebilirsiniz.
Halı kaybolursa
Halınız teslim süresi geçtiği hâlde gelmiyor ve firma yerini gösteremiyorsa teslim fişiniz en önemli belgenizdir. Firmaya yazılı olarak halının fiş numarasını, ölçüsünü, türünü ve fotoğrafını gönderin; teslim için bir süre isteyin. Halıyı evden servis görevlisi aldıysa, teslim tarihini ve biliyorsanız görevlinin adını da yazın. Halı başka birinin halısıyla karışmışsa çoğu zaman bu bilgilerle bulunur. Bulunamazsa firmadan halının değerinin karşılanmasını isteyebilirsiniz; anlaşma olmazsa yukarıdaki başvuru yolları geçerlidir. Halının değerini gösteren fatura ve fotoğraflar bu aşamada belirleyici olur.
Bir dahaki sefere önlem
- Halıyı vermeden önce ön ve arka yüzünün fotoğrafını çekin.
- Teslim fişinde halının ölçüsünün, türünün ve mevcut lekelerinin yazılmasını isteyin.
- Değerli ve el dokuma halılarda firmaya hangi yöntemle yıkayacağını sorun.
- Boya akıtma ihtimali olan halılar için yıkamadan önce deneme yapılıp yapılmayacağını sorun.
- Ücreti ve teslim süresini önceden yazılı olarak alın.
- Halıyı teslim eden ya da alan görevlinin adını not edin.
Hazırlığın ayrıntısı halıyı yıkamaya vermeden önce yazısında. Firma seçerken dikkat edilecekler halı yıkama firması seçerken nelere bakılır, renk akmasının nedenleri halı neden renk kusar yazısında. Ücretleri önceden karşılaştırmak için halı yıkama fiyatları sayfasına bakabilirsiniz.